👤 Powód zgłoszenia się pacjentki
Wiek: 27 lat
Pacjentka zgłosiła się po licznych konsultacjach w innych gabinetach stomatologicznych. Głównym problemem były samoistne dolegliwości bólowe oraz ból przy nagryzaniu w okolicy zęba 26, utrzymujące się od około jednego miesiąca.
W wywiadzie ząb 26 był leczony kanałowo pod mikroskopem ponad rok wcześniej. Pacjentka odwiedziła trzy gabinety, w których otrzymała jednoznaczną rekomendację usunięcia zęba 26 i wykonania implantu. Zgłosiła się w celu uzyskania drugiej opinii oraz weryfikacji zasadności tak inwazyjnego postępowania.
🔍 Badanie kliniczne i diagnostyka wstępna
W badaniu wewnątrzustnym ząb 26 nie wykazywał bolesności na opukiwanie pionowe ani poziome. Brak było cech ostrego stanu zapalnego tkanek okołowierzchołkowych.
W trakcie badania zwrócono jednak uwagę na obecność próchnicy wtórnej pod wypełnieniem w zębie 36, znajdującym się po tej samej stronie w łuku dolnym. Ząb 36 nie reagował na test termiczny na zimno, co mogło sugerować martwicę miazgi.
🧠 Diagnostyka obrazowa CBCT
Wykonano badanie CBCT (tomografia wolumetryczna wiązki stożkowej), które wykazało:
- -ząb 26
- prawidłowo wypełnione cztery kanały korzeniowe
- brak zmian okołowierzchołkowych
- prawidłową błonę śluzową zatoki szczękowej
- -ząb 36
- obecność zmian zapalnych tkanek okołowierzchołkowych
- brak wcześniejszego leczenia endodontycznego
Badanie jednoznacznie potwierdziło, że zębem przyczynowym był ząb 36, mimo że pacjentka subiektywnie lokalizowała ból w łuku górnym.
📋 Rozpoznanie
- Martwica miazgi zęba 36
- Przewlekłe zapalenie tkanek okołowierzchołkowych
- Ból rzutowany imitujący niepowodzenie leczenia kanałowego zęba 26
- Ząb 26 bez wskazań do leczenia ani ekstrakcji
💡 Plan leczenia
Zdecydowano o planowym, jednoetapowym leczeniu kanałowym (endodoncja mikroskopowa) zęba 36. Celem było usunięcie źródła infekcji oraz eliminacja bólu rzutowanego.
⚙️ Przebieg leczenia – krok po kroku
Zabieg przeprowadzono w znieczuleniu miejscowym. Następnie zastosowano izolację koferdamem w celu zapewnienia aseptyki i ochrony dróg oddechowych pacjentki.
Usunięto stare wypełnienie kompozytowe oraz próchnicę wtórną. Przystąpiono do mechanicznego opracowania czterech kanałów korzeniowych z użyciem nowoczesnych narzędzi rotacyjnych, umożliwiających bezpieczne i przewidywalne leczenie kanałowe. Długości kanałów zmierzono endometrem, co stanowi standard nowoczesnej endodoncji.
Po nadaniu kanałom odpowiedniego kształtu i rozmiaru wykonano intensywną dezynfekcję chemiczną przy użyciu środków bakteriobójczych. Oczyszczoną przestrzeń wypełniono biokompatybilnym materiałem na bazie MTA o działaniu przeciwbakteryjnym i bioaktywnym.
Ząb odbudowano materiałem kompozytowym, zapewniając szczelność i odtworzenie naturalnej anatomii korony.
Całość zabiegu przeprowadzono w powiększeniu mikroskopu operacyjnego Zeiss, co umożliwiło precyzyjną pracę w obrębie nawet najdrobniejszych struktur kanałowych.
Omówienie przypadku
Przypadek był diagnostycznie mylący, ponieważ źródło bólu znajdowało się w łuku dolnym, podczas gdy pacjentka zgłaszała dolegliwości w łuku górnym. To klasyczny przykład bólu rzutowanego, który często prowadzi do błędnych decyzji terapeutycznych.
Brak kompleksowej diagnostyki i zawężenie analizy wyłącznie do zęba 26 doprowadziły w innych gabinetach do rekomendacji ekstrakcji i implantacji. Dopiero pełna ocena całej jamy ustnej oraz CBCT pozwoliły precyzyjnie zidentyfikować przyczynę dolegliwości i uratować zdrowy ząb 26 przed niepotrzebną ekstrakcją.
Kontrola i wynik leczenia
📍 Before & After
Before
- Ból lokalizowany w okolicy zęba 26
- Rekomendacja ekstrakcji zdrowego zęba
- Nierozpoznany ból rzutowany
After
- Usunięte źródło infekcji
- Całkowite ustąpienie dolegliwości bólowych
- Ząb 26 zachowany
Prawidłowa diagnostyka CBCT pozwoliła uniknąć niepotrzebnej ekstrakcji i wdrożyć leczenie przyczynowe.
„Ból po leczeniu kanałowym nie zawsze oznacza jego niepowodzenie. Kluczem jest właściwa diagnostyka.”
📌 Kontrola i wynik leczenia
Pacjentka zgłosiła się na kontrolę po roku. Od czasu leczenia zęba 36 dolegliwości bólowe całkowicie ustąpiły.
Kontrolne badanie CBCT wykazało pełne wygojenie tkanek okołowierzchołkowych. Leczenie kanałowe zakończyło się pełnym sukcesem, a ząb 26 pozostał nietknięty.
Ból zęba po leczeniu kanałowym nie zawsze oznacza niepowodzenie endodoncji ani konieczność ekstrakcji. W przypadkach takich jak ten, gdzie prawidłowo wykonane leczenie kanałowe pod mikroskopem nie wykazuje zmian zapalnych, kluczowe znaczenie ma diagnostyka CBCT całej jamy ustnej, pozwalająca wykryć ból rzutowany i rzeczywisty ząb przyczynowy. Kompleksowa diagnostyka endodontyczna umożliwia uniknięcie niepotrzebnego usunięcia zdrowego zęba i wdrożenie leczenia przyczynowego, a nie objawowego.
